Historia

Historycy

Tacyt

Tacyt

Tacyt (ok. 55-120) Publius (Gaius) Cornelius Tacitus, najwybitniejszy historyk rzymski, mówca, polityk, adwokat.
Był rodowitym Rzymianinem, ale urodził się prawdopodobnie w Galii. Uczył się retoryki u Kwintyliana. W 77 roku ożenił się z córką konsula Agrykoli, który podbił Brytanię i został jej namiestnikiem.

Tacyt był homo novus, czyli pierwszą osobą w rodzie, która objęła wyższe urzędy i weszła do senatu.
Piastował wiele urzędów; za Tytusa został kwestorem i wszedł do senatu; za Domicjana był trybunem ludowym, członkiem kolegium kapłańskiego i pretorem; za Nerwy w 97 konsulem; za Trajana prokonsulem prowincji Azja; umarł za rządów Hadriana.
Urzędy te odciągały go od pracy historyka, którą podjął po świadomym zrezygnowaniu z funkcji mówcy.

Prace zaczął publikować dopiero po śmierci Domicjana w 96 r., kiedy ustał panujący za tego cesarza terror. Najpierw ukazały się: Dialog o mówcach (Dialogus de oratoribus), w którym uzasadniał upadek wymowy zanikiem życia politycznego - w czasach niedostatecznej swobody słowa zawód mówcy nie może być dobrze wykonywany (Dialog w czasie terroru wprowadzonego przez Domicjana był rozpowszechniany anonimowo). Prawdopodobnie za cesarza Trajana wydał już pod swoim nazwiskiem pracę Żywot Juliusza Agrykoli (De vita et moribus Iulii Agricolae). Była to praca poświęcona teściowi, ale malująca jego życie na szerokim tle historycznym.

Następnie napisał pierwszą monografię etnograficzną obcych plemion Germania - poświęconą stosunkom politycznym i społecznym, jak też obyczajom i religii zamieszkujących go ludów. W dziele tym uderza rzetelność i obiektywizm autora. Kilka wzmianek odnosi się do plemion zamieszkujących ziemie dzisiejszej Polski (lud Lugiów i Wenetów).

W latach 104-109 ukazały się Dzieje (Historiae) w 12 (lub 14) księgach, obejmujące okres od Galby, przez Otona, Witeliusza, Wespazjana, Tytusa do Domicjana, czyli lata 69-96 (zachowane księgi. 1-4, oraz początek 5).
W latach 109-116 powstały Roczniki (Annales) w 16 (lub 18)księgach, obejmujące okres od śmierci Augusta do Nerona, tj. lata 14-68 (zachowane księgi 1-4, 12-15, częściowo 5, 6, 11, 16). Znakomite charakterystyki postaci, dojrzały sąd, surowy i zwięzły styl pełen szlachetnego patosu czynią z pism Tacyta arcydzieła literatury światowej.

W czasach nowożytnych z dzieł Tacyta korzystał N. Macchiavelli w Księciu i od tego czasu wzbudziły one zainteresowanie (zwłaszcza w XVII i XVIII w.). W Polsce Tacyt znany był już w XVI w., a w XVIII w. przełożył jego dzieła Adam Naruszewicz. Przekład całości zachowanych dzieł Tacyta został wydany w 1957.

Literatura - Główne źródło: "Słownik kultury antycznej", pod red. L. Winniczuk, Warszawa 1991. Także: pl.wikipedia.org; portalwiedzy.onet.pl.

Cytaty

Polibiusz (1, 14, 6):
"Prawda jest dla historii tym, czym wzrok dla żywych istot".

"Kiedy zapada wieczór, wracam do domu, wchodzę do swojej biblioteki i już na jej progu zrzucam z siebie codzienną, zbrukaną błotem odzież, a przywdziewam szaty godne królewskiego dworu; tak dostojnie ubrany wkraczam w odwieczną dziedzinę ludzi starożytnych, gdzie uprzejmie przez nich przyjęty posilam się tym pokarmem, który, tylko on, jest moim i do którego spożywania urodziłem się; gdzie nie wstydzę się rozmawiać z nimi i pytać o rację ich czynów, a oni mi z właściwą sobie życzliwością odpowiadają."
Niccolo Machiavelli do Franceska Vettori
10 grudnia 1513 roku

(tł. Zygmunt Kubiak - w "Literatura Greków i Rzymian" Świat Książki, Warszawa 2003).

*

PS. Strona będzie stale rozbudowywana i udoskonalana w miare posiadanego czasu i środków.
Jeśli masz ochotę ją wesprzeć wejdź tutaj: Historia-Historycy->dotacje

A może masz ochotę poczytać książki spisane na papierze? :) Mentis Aragon Lideria
XHTML Historia, historycy - mapa strony | Praca | © 2003-2007 Historia.info.pl - Site Design by jogaila